اثربخشی آموزش خودمهربانی بر تنظیم هیجان و نشخوار خشم دانش‌آموزان دختر متوسطه دوم

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد روان‌شناسی عمومی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

2 استادیار گروه روانشناسی، دانشگاه پیام نور

چکیده

نارسایی تنظیم هیجان و نشخوار خشم از عوامل آسیب‌زای سلامت روان نوجوانان است. پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی آموزش مبتنی بر خودمهربانی بر بهبود تنظیم هیجان و کاهش نشخوار خشم در دانش‌آموزان دختر مقطع متوسطه دوم انجام شد. طرح پژوهش نیمه‌آزمایشی از نوع پیش‌آزمونـ‌پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعۀ آماری همۀ دانش‌آموزان دختر متوسطه دوم شهرستان بم در سال تحصیلی ۱۴۰۴ـ۱۴۰۵ (۸۲۹ نفر) بودند. 30 دانش‌آموز به‌شیوۀ در دسترس انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (۱۵) و کنترل (۱۵) جایگزین شدند . گروه آزمایش 8 جلسۀ ۶۰ دقیقه‌ای آموزش خودمهربانی را بر اساس پروتکل گیلبرت (۱۳۹۷) دریافت کرد و گروه کنترل مداخله‌ای نگرفت. داده‌ها با پرسشنامۀ تنظیم هیجان گارنفسکی و همکاران (۲۰۰۱) و مقیاس نشخوار خشم ساخودولسکی و همکاران (۲۰۰۱) گردآوری و با تحلیل کوواریانس چندمتغیره و تک‌متغیره در نرم‌افزار SPSS-22 تحلیل شد.
پس از کنترل نمرات پیش‌آزمون، بین دو گروه در ترکیب متغیرهای وابسته تفاوت معنادار وجود داشت (۰۰۱/۰p< ، ۴۸۵/۰=η² ، ۷۷/۱۱=F). آموزش خودمهربانی تنظیم هیجان را افزایش داد (۰۰۳/۰=p ، ۳۰/۰=η²) و نشخوار خشم را کاهش داد (۰۰۸/۰=p ، ۲۴/۰=η²). میانگین تعدیل‌شدۀ تنظیم هیجان در گروه آزمایش ۱۲/۶۹ در برابر ۰۸/۰۶ گروه کنترل و میانگین تعدیل‌شدۀ نشخوار خشم ۴۵/۴۲ در برابر ۵۰/۲۳ بود. آموزش خودمهربانی می‌تواند به‌عنوان مداخله‌ای کوتاه‌مدت و مدرسه‌محور برای تقویت راهبردهای تنظیم هیجان و کاهش افکار تکراری خشم‌محور در دختران نوجوان به‌کار رود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Effectiveness of Self-Compassion Training on Emotion Regulation and Anger Rumination in Female Senior High School Students

نویسندگان [English]

  • Somayeh Hojati Moghaddam 1
  • Maryam Hassanpour 2
1 M.A. in General Psychology, Payame Noor University, Tehran, Iran
2 Assistant Prof. Department of Psychology, Payam Noor University
چکیده [English]

Deficits in emotion regulation and elevated anger rumination threaten adolescents’ mental health. This study examined the effectiveness of self-compassion training in improving emotion regulation and reducing anger rumination among female senior high school students. A quasi-experimental pretest–posttest design with a control group was used. The population comprised all female senior high school students in Bam, Iran, in the 2025–2026 academic year (N = 829). 30 students were selected by convenience sampling and randomly assigned to an experimental group (n = 15) and a control group (n = 15). The experimental group received eight 60-minute sessions of Gilbert’s self-compassion protocol; the control group received no intervention. The Cognitive Emotion Regulation Questionnaire (Garnefski et al., 2001) and the Anger Rumination Scale (Sukhodolsky et al., 2001) were administered. Data were analyzed with MANCOVA and ANCOVA in SPSS-22.
After controlling for pretest scores, the groups differed significantly on the multivariate composite of the outcomes, F(2, 25) = 11.77, p < .001, η² = .485. Self-compassion training increased emotion regulation (F = 10.99, p = .003, η² = .30) and decreased anger rumination (F = 8.39, p = .008, η² = .24). Adjusted posttest means were 112.69 versus 108.06 for emotion regulation and 45.42 versus 50.23 for anger rumination. Brief, school-based self-compassion training can strengthen emotion-regulation strategies and reduce anger-related repetitive thinking in adolescent girls.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Self-compassion
  • Emotion regulation
  • Anger rumination
  • Female students
  • School-based intervention
  • تاریخ دریافت: 10 شهریور 1405
  • تاریخ بازنگری: 02 آبان 1405
  • تاریخ پذیرش: 25 آبان 1405
  • تاریخ اولین انتشار: 25 آبان 1405
  • تاریخ انتشار: 01 مهر 1405